Galeriden İkinci El Araç Alırken Nelere Dikkat Edilir?

İkinci el araç alırken en çok konuşulan konu ekspertiz. Ama ekspertize gitmeden önce ve rapor elinize geldikten sonra da yapılacak işler var. Bu yazı, galeriye girdiğiniz andan noter devrine kadar olan süreci anlatıyor.

Aracın mekanik ve kaporta geçmişini nasıl kontrol ettireceğinizi ayrıca yazdık: İkinci el araç alırken ekspertiz neden şart.

Galeriye Gitmeden Önce: İlandaki Bilgiyi Doğrulayın

İlan metni satıcının anlatımıdır, kayıt değildir. Aracı görmeye gitmeden önce iki şeyi öğrenin:

• Hasar kaydı. Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi kayıtları, aracın sigortaya bildirilmiş hasarlarını gösterir. Buradaki tutar, aracın ne kadar ağır kaza geçirdiği konusunda fikir verir.
• Kilometre ve bakım geçmişi. Yetkili servis bakım kayıtları olan bir araçta kilometrenin geriye alınıp alınmadığı kolay anlaşılır. Kaydı olmayan araçlarda kilometre iddiası sadece bir iddiadır.

Kayıtta hasar görünmemesi, aracın hiç onarılmadığı anlamına gelmez. Sigortaya bildirilmeden yapılan işler bu kayıtlara girmez. Bu yüzden kayıt kontrolü ekspertizin yerini tutmaz, sadece hangi soruları soracağınızı belirler.

Galeride Sorulacak Sorular

Araca bakarken satıcıya sorulacak birkaç soru, aracın gerçek geçmişi hakkında ilandan daha fazlasını anlatır:

1. Bu araç kaç zamandır elinizde? Galeriye yeni gelmiş bir araçta satıcı da aracı tanımıyor olabilir.
2. Takasla mı geldi, sahibinden mi aldınız? Takas araçlarda önceki sahibin bilgisi genelde daha azdır.
3. Aracın önceki sahibi kaç kişiydi, ruhsatta kaç el görünüyor? Sık el değiştiren araçta sebebini sormak gerekir.
4. Faturası ve ruhsatı işletme adına mı? Vekaletle satılan araçlarda sorumluluk zinciri karışır.
5. Değişen parçalar neler? Kaporta değişimi olduysa galeri bunu bilir; söylemiyorsa ekspertiz nasılsa gösterir.

Cevaplardan çok, cevap verme biçimine dikkat edin. Net cevap veren satıcı, sonradan sorun çıktığında da ulaşılabilir olur.

Garanti ve Yetki Belgesi

İkinci el araç ticareti yetki belgesiyle yapılır ve bu belge işletmede bulunur; görmek isteyebilirsiniz. Belirli yaş ve kilometre sınırının altındaki araçlarda satıcının sınırlı süreli garanti verme yükümlülüğü bulunuyor.

Aldığınız aracın bu kapsama girip girmediğini ve garantinin neyi kapsadığını yazılı olarak sorun. Sözlü "arkasındayız" ifadesi, motor arızasında işinize yaramaz.

Test Sürüşü

Galerinin önünde motoru çalıştırıp dinlemek yeterli değil. Mümkünse şunları yapın:

• Motor soğukken çalıştırın. Birçok arıza yalnızca ilk çalıştırmada belli olur.
• Düz yolda elinizi direksiyondan hafifçe gevşetin; araç bir tarafa çekiyorsa rot, balans veya kaza geçmişi işareti olabilir.
• Farklı hızlarda fren yapın. Titreme ve ses için bkz. Fren sesi geliyorsa ne yapmalı.
• Klimayı hem soğutmada hem ısıtmada deneyin. Sonradan çıkması pahalı bir kalemdir.
• Vites geçişlerinde sarsıntı olup olmadığına bakın: Şanzıman arızası belirtileri.

Pazarlık: Rapor Elinizdeyken Konuşun

Ekspertiz raporu bir pazarlık aracıdır. Rapordaki her bulgu, o işin piyasadaki onarım bedeli kadar fiyattan düşülmesi için gerekçedir. Örneğin balata ve disk değişimi gerekiyorsa, bunun bedelini öğrenip pazarlığa oturmak "biraz indirim yapın" demekten daha sonuç verir.

Kredi veya taksit teklif edilirse, toplam geri ödemeyi sorun. Aylık taksit düşük görünürken toplam maliyet aracın fiyatını belirgin şekilde aşabilir.

Satış ve Devir

Araç satışı noterde yapılır. Devir sırasında aracın vergi borcu, trafik cezası, rehin ve haciz kaydı kontrol edilir; bu kontrolleri satıştan önce kendiniz de yaptırabilirsiniz.

Devirden sonra atlanan iki şey var:

• Zorunlu trafik sigortası aracın üzerindedir ama poliçenin size devredilmesi ya da yeni poliçe yapılması gerekir. Kaskonun devri ise isteğe bağlıdır ve şirket onayına tabidir.
• Ruhsat ve plaka işlemleri tamamlanmadan araç hâlâ eski sahibin sorumluluğundadır.

Kocaeli'de Nereye Bakılır

İzmit'te galerilerin büyük bölümü Ömer Türkçakal Bulvarı üzerindeki İzmit Galericiler Sitesi'nde toplanmıştır. Aynı çarşıda çok sayıda galeri yan yana olduğu için birkaç dükkânı yürüyerek dolaşıp araç ve fiyat karşılaştırmak mümkündür.

Rehberdeki galerilerin tamamı için Oto Galeri sayfasına, aracı kontrol ettirebileceğiniz yerler için Oto Ekspertiz sayfasına bakabilirsiniz.

Özet

• İlandaki bilgiyi hasar kaydı ve bakım geçmişiyle doğrulayın.
• Galeriye aracın ne zamandan beri elinde olduğunu ve nasıl geldiğini sorun.
• Yetki belgesini ve garanti kapsamını yazılı isteyin.
• Aracı soğukken çalıştırıp test sürüşü yapın.
• Bağımsız bir ekspertize götürün, raporu pazarlıkta kullanın.
• Devirden sonra sigorta ve ruhsat işlemlerini tamamlayın.